• Басты бет
• Технологиялар
• Қазақстан әлемдегі AI-экономикалар клубына қосылды

Қазақстан әлемдегі AI-экономикалар клубына қосылды

Ел АҚШ-тың Pax Silica және AI Opportunity Partnership технологиялық бастамаларына қосылды

Қазақстан АҚШ-тың Pax Silica және AI Opportunity Partnership бастамаларына қосылып, AI-экономикалар клубының мүшесі атанды. Бұл туралы үкімет отырысында премьер-министрдің орынбасары – жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев мәлімдеді, деп хабарлайды Kapital.kz іскерлік ақпарат орталығы.

«Бұл Қазақстанға жартылай өткізгіштер, чиптер, аккумуляторлар және стратегиялық маңызды минералдарды өңдеу саласындағы жаһандық қосылған құн тізбегіне кірігуге мүмкіндік береді. Яғни шикізат экспортынан жоғары деңгейде өңделген өнім шығаруға көшуге жол ашады», – деді министр.

Одан әрі Жаслан Мәдиев экономика салалары мен мемлекеттік басқару жүйесін цифрландыру бағытында атқарылып жатқан жұмыстар туралы баяндады.

«Соңғы алты айда Қазақстанның цифрлық болашағына қажетті реттеушілік және институционалдық негізді жедел қалыптастырдық. Қазақстан азаматтары жаңа Конституцияны қабылдады. Онда азаматтардың цифрлық құқықтары, оның ішінде жеке деректерді қорғау құқығы бекітілді. Конституциялық деңгейде Alatau City-дің ерекше мәртебесі айқындалды. Цифрлық кодекс, «Жасанды интеллект туралы», «Цифрлық активтер туралы», «Киберқауіпсіздік туралы» заңдар, сондай-ақ телекоммуникациялар нарығы мен деректерді өңдеу орталықтарын дамыту мәселелері жөніндегі заң қабылданды. Биылғы 9 маусымда Мемлекет басшысы 2029 жылға дейінгі Digital Qazaqstan жалпыұлттық стратегиясын бекітті. Бұл – экономиканың барлық саласы мен мемлекеттік басқаруға цифрлық трансформация мен жасанды интеллектіні кеңінен енгізуге арналған кешенді жол картасы», – деді министр.

Оның айтуынша, 2025 жылы өңірдегі алғашқы суперкомпьютерлік кластерлер іске қосылып, әлемдегі ең қуатты 500 суперкомпьютердің TOP500 рейтингіне енді. Олардың қуатын стартаптар, жоғары оқу орындары, ғылыми-зерттеу институттары, мемлекеттік органдар мен компаниялар пайдаланып жатыр.

«Биыл әлемдік деңгейдегі «Деректерді өңдеу орталықтары алқабының» құрылысын бастадық. Оның жобалық қуаты кемінде 1 гигаватт болады. Негізгі артықшылықтары – қолжетімді электр энергиясы мен деректерді жоғары жылдамдықпен беру мүмкіндігі. Ірі шетелдік компаниялармен жалпы қуаты кемінде 250 МВт болатын жасанды интеллектке арналған дата-орталықтарды екі кезеңмен іске қосу бойынша жұмыс басталды. 2026 жылғы 13 маусымда NVIDIA компаниясының қолдауымен құны 10 млрд доллар болатын Firebird AI жобасын іске қостық», – деді Жаслан Мәдиев.

2028 жылға қарай ауылдардың 92%-ы жоғары жылдамдықтағы интернетпен қамтылады. Еліміздің 20 ірі қаласында 5G желісі дамытылып жатыр. Сонымен қатар ұзындығы 4 мың шақырымнан асатын талшықты-оптикалық байланыс желісінің гипермагистралі салынуда. Республика және облыс маңызындағы 40 мың шақырым автожол байланыс желісімен қамтылады.

«Біз өз мамандарымызды даярлаудың үздіксіз жүйесін қалыптастырып жатырмыз. Мәселен, TUMO – 12-18 жас аралығындағы балаларға арналған креативті технологиялар орталығы. Ересектер үшін тәжірибелік AI-мамандарды даярлайтын Tomorrow School жұмыс істейді. Келесі кезеңде, биылғы 1 қыркүйекте Qazaq AI Research University – Қазақстанның жасанды интеллект саласындағы зерттеу университеті іске қосылады», – деді министр.

Министрлік мемлекеттік басқаруды цифрлық трансформациялау жұмысын жүйелі түрде жүргізіп жатқанын атап өтті. Мемлекеттік секторда жасанды интеллект құралдары енгізілуде. Ұлттық AI платформасы AI-агенттерді әзірлеу, аударма жасау, хаттамалар жүргізу және қызметтік хат-хабарларды дайындау үшін қолданылады. e-Otinish AI жүйесі арқылы азаматтардың 2 миллионнан астам өтініші өңделген. Сонымен қатар QazTech бірыңғай платформасы толық іске қосылды.

«Жыл басынан бері платформадан тыс жаңа жүйелер әзірлеуге мораторий енгізілді. 2027 жылдың соңына дейін орталық мемлекеттік органдардың 108 ақпараттық жүйесін көшіру жоспарланған. Біз eGov пен eGov Business-тің жаңа буынын дамытып жатырмыз. Жасанды интеллект көмекшілері мен проактивті мемлекеттік қызметтер моделіне көшудеміз. Халыққа қызмет көрсету орталықтары Цифрлық халық кеңселеріне айналады. AITU ұлттық экожүйесі азаматтар мен мемлекет арасындағы бірыңғай коммуникациялық арна ретінде дамуда. e-Parliament платформасының сынақ нұсқасы іске қосылды. Ол бір палаталы Құрылтайдың жаңа заң шығару моделіне бейімделіп жатыр», – деді Жаслан Мәдиев.

Оның айтуынша, Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі ішкі процестерді AI арқылы жүйелі трансформациялауға бірінші болып көшкен ведомство болды. Министрлікте 151 бизнес-процесс қайта жобаланып, 300 қызметкер жасанды интеллект дағдыларына оқытылды. Тағы 180-нен астам қызметкер vibe coding бойынша білім алған.

«Alem.ai технологиялық дипломатияның негізгі алаңдарының біріне айналды. Орталыққа 40-тан астам ресми делегация, мемлекет басшылары мен жетекші халықаралық компаниялардың басшылары келді. Қазақстан БҰҰ жүйесінде де мойындалды. Биыл сәуірде Бангкокта өткен БҰҰ-ның ЭСКАТО ұйымының 82-сессиясында тарихи қарар қабылданып, оған сәйкес Алматыда Цифрлық шешімдер орталығы құрылатын болды», – деді Жаслан Мәдиев.

Еске салайық, 2025 жылғы 17 қарашада президент «Жасанды интеллект туралы» заңға қол қойған болатын. Сондай-ақ Қазақстанның білім беру жүйесінде ChatGPT Edu енгізіле бастайды.

Бұған дейін Мемлекет басшысы экономиканың барлық негізгі саласына жасанды интеллект енгізуді тапсырған еді. Сонымен қатар ол Деректерді өңдеу орталықтары алқабы жобасының іске қосылуын жеке бақылауына алғанын мәлімдеген болатын.

Kapital.kz іскерлік ақпарат орталығының материалдарымен жұмыс істегенде тек 30% мәтінді ғана пайдалану, міндетті түрде көзге гиперсілтеме қою арқылы рұқсат етіледі. Толық материалды пайдалану үшін редакцияның рұқсатын алу қажет.

Kapital.kz-ті оқыңыз