- Басты бет
- Технологиялар
- WeGlobal AI Қазақстанда: EdTech-стартап қалай ауқымын кеңейтті
WeGlobal AI Қазақстанда: EdTech-стартап қалай ауқымын кеңейтті
Компания оқушылардың менталдық жағдайын бағалауға арналған цифрлық құралдарды енгізуде
Қазақстандық стартап бір жылдың ішінде айтарлықтай ауқымын кеңейтіп, бүгінде мектеп оқушыларының менталдық денсаулығы саласындағы халықаралық тәжірибені ескере отырып өнімін дамытып жатыр. Біз WeGlobal AI негізін қалаушы Ақжол Замбаевпен өнім, бизнес-модель және шетел нарығына шығу туралы әңгімелестік.
Жоба туралы
Оның айтуынша, WeGlobal AI жобасы EdTech саласындағы практикалық тәжірибе мен мектеп жүйесінің ішкі құрылымын терең түсінудің нәтижесінде пайда болған.
«Бастапқыда біз екі үлкен мәселені шешуді мақсат еттік. Біріншісі – оқушылар арасындағы психологиялық тәуекелдерді ерте анықтау. Көптеген балалар күйзеліс, мазасыздық және ішкі уайымдарға тап болады, бірақ мектеп психологтары барлық оқушымен жеке жұмыс істеуге физикалық тұрғыда үлгермейтіндіктен, мұндай жағдайлар жиі назардан тыс қалып жатады. Екінші мәселе – мамандықты саналы түрде таңдамау. Оқушылардың көпшілігі өздерінің қабілеті, қызығушылығы мен мүмкіндіктерін толық түсінбей, болашақ мамандығын кездейсоқ таңдайды. Сондықтан WeGlobal AI бастапқыда мектептерге оқушының жағдайын жақсырақ бақылауға және уақытылы қолдау көрсетуге көмектесетін платформа ретінде құрылды», – дейді негізін қалаушы.
Платформаның негізінде деректерді талдау жатыр, алайда басты мақсат – мамандарды алмастыру емес, олардың жұмысын күшейту.
«Жүйе түрлі сигналдарды жинайды: оқушылардың сауалнамадағы жауаптары, өтініштері, мінез-құлық ерекшеліктері және мектеп жұмысы барысында пайда болатын басқа да деректер. Жасанды интеллект осы мәліметтерді талдап, жағдайларды тәуекел деңгейі бойынша топтастырады, ықтимал қауіптерді көрсетеді және мамандарға ұсынымдар береді. Бірақ соңғы шешімді әрдайым адам қабылдайды. Психолог, кәсіби бағдар беруші, оқу ісінің меңгерушісі немесе басқа маман жүйедегі ақпаратты қарап, қандай әрекет қажет екенін өзі шешеді: әңгімелесу өткізу, ата-аналарды тарту, жағдайды басқа маманға жолдау немесе бақылауды жалғастыру», – дейді Ақжол Замбаев.
Қазақстандағы ауқым
Соңғы бір жылда жоба Қазақстанның білім беру жүйесіндегі ауқымын бірнеше есе ұлғайтты.
«2024 жылы бізбен шамамен 80 мектеп жұмыс істеді. 2025 жылы олардың саны 1000-нан асты. Қазір платформа Қазақстандағы шамамен 2000 мектеп пен 1 млн-нан астам оқушыны қамтиды. Біз еліміздің 13 облысында жұмыс істейміз. Бұл біз үшін маңызды көрсеткіш, себебі өнім тек жекеменшік мектептерде ғана емес, мемлекеттік секторда, өңірлік деңгейде де ауқымын кеңейте алды», – дейді кәсіпкер.
Компанияда жүйеге қосылу фактісінің өзі емес, оны қаншалықты белсенді пайдалану маңызды екенін атап өтеді.
«Негізгі көрсеткіштердің бірі – диагностика мен тестілеу жүргізу жылдамдығы. Біздің мақсатымыз – педагог пен психологтың негізгі қажеттілігін шешу: қолмен атқарылатын жұмысты азайтып, балалармен жеке жұмыс пен консультацияларға көбірек уақыт босату. Мысалы, қазір бір параллельдегі оқушылар арасында тестілеу жүргізу психологтың 1–2 күн уақытын алады, ал бұрын бұл процесс бірнеше аптаға созылуы мүмкін еді», – дейді Ақжол Замбаев.
Компаниядағы тағы бір маңызды көрсеткіш – SOS батырмасының қолданылуы. Бұл оқушылар тарапынан сенімнің индикаторы ретінде қарастырылады, яғни қосымша арқылы мәселе туралы хабарлау немесе көмек сұрау мүмкіндігі.
Сондай-ақ команда платформа ішіндегі тестілеулер, консультациялар және басқа да әрекеттер санын бақылап отырады. Бұл жүйенің мектеп процестеріне қаншалықты интеграцияланғанын және пайдаланушылардың белсенділік деңгейін бағалауға мүмкіндік береді.
«Бір оқу жылы ішінде жүйе арқылы 4 млн-нан астам тест пен шамамен 50 мың консультация өткізілді».
Жоба жылдам дамып жатқанына қарамастан, оны білім беру жүйесіне енгізу әлі де күрделі міндет болып отыр.
«Бастапқы кезеңде бізге көп тәжірибе жасап, пилоттық жобаларды іске қосуға, кері байланыс жинауға және өнімді жедел жетілдіруге тура келді. Тағы бір маңызды сын-қатер – ақпараттық қауіпсіздік талаптары мен мемлекеттік стандарттарға сәйкестік. Мемлекеттік мектептермен жұмыс істеу үшін бұл аса маңызды. Қазір WeGlobal AI сенімді бағдарламалық қамтамасыз ету тізіліміне енгізілген, бізде мектептермен жұмыс істеуге қажетті барлық хаттамалар мен сертификаттар бар. Біз үшін ең бастысы – барлық тарапқа ыңғайлы әрі сапалы өнім жасау», – дейді стартап негізін қалаушы.
Бизнес-модель
Жобаның негізгі моделі – мектептерге арналған SaaS-жазылым. Бұл ретте оқушылар үшін қолжетімділік тегін болып қала береді.
«Яғни мектеп платформаға, техникалық қолдауға, сүйемелдеуге және өнімді мамандардың күнделікті жұмысына енгізу бойынша көмекке қол жеткізеді. Ал оқушылар үшін базалық қолжетімділік тегін болып қала береді. Бұл біз үшін принципті мәселе, өйткені платформа қосылған мектептегі барлық балаға қолжетімді болуы керек, тек жекелеген оқушылар тобына ғана емес», – дейді Ақжол Замбаев.
Компания қосымша түрде платформа ішіндегі білім беру сервистері арқылы B2B2C бағытын да дамытып жатыр.
«Қосымшада балалар кәсіби бағдардан өте алады, сондай-ақ ҰБТ, IELTS, SAT және басқа да емтихандар бойынша сынақ тестілерін тапсыра алады. Қосымша өнім ретінде біз ата-аналарға платформа ішінде білім беру қызметтерін ұсына аламыз. Мысалы, емтиханға онлайн дайындық, ағылшын тілін үйрену немесе IELTS-ке дайындық курстары. Бұл шешімді одан әрі жүйелі етеді, өйткені біз балалардың менталдық саулығын қолдап қана қоймай, олардың болашағы мен мансабын дұрыс жоспарлауына да көмектесеміз», – дейді кәсіпкер.
Зерттеу
Келесі қадам – ел бойынша оқушылардың психологиялық жағдайына қатысты ауқымды зерттеу жүргізу.
«Бұл зерттеуге бізді University of Oxford жүзеге асыратын ірі зерттеу жобасы – OxWell Survey шабыттандырды. Кездесу барысында OxWell жобасының жетекшісі, профессор Мина Фазель бізбен аралық нәтижелермен бөлісті. Сонда біз мұндай форматтағы деректердің оқушылармен практикалық жұмыс жүргізуде қаншалықты пайдалы болатынын көрдік», – дейді ол.
Компания өкілдерінің айтуынша, олардың тәсілінің басты ерекшелігі – зерттеудің қолданбалы сипатта болуы.
«Біз бұл зерттеуді бастапқыдан-ақ қолданбалы форматта құрып жатырмыз. Яғни ол жеке академиялық жоба емес, өнімді жетілдіруге арналған құрал ретінде қарастырылады».
Сондай-ақ деректерді өңірлік бөліністе талдауға ерекше назар аударылады. Бұл ел аймақтары арасындағы айырмашылықтарды ескеруге мүмкіндік береді.
«Біз өңірлер арасындағы айырмашылықтарды ескере отырып, неғұрлым тұтас картинаны көргіміз келеді. Өйткені Қазақстандағы жағдай әр аймақта әртүрлі».
Ақжол Замбаевтың айтуынша, оқушылардың жағдайына қатысты тұрақты түрде жиналатын деректер білім беру жүйесін басқару тәсілін өзгерте алады – яғни салдарға әрекет етуден алдын алуға көшуге мүмкіндік береді.
«Егер мектептер мен білім басқармаларында тұрақты деректер болса, олар қауіптерді ертерек байқап, қай жерде қосымша қолдау қажет екенін, қай өңірде маман жетіспейтінін және қай бағытта профилактикалық бағдарламаларды күшейту керек екенін түсіне алады».
Мұндай модель жекелеген бақылауларға емес, нақты жағдайға сүйене отырып шешім қабылдауға мүмкіндік береді. Бұл ресурстарды бөлуден бастап мамандарды даярлауға дейінгі процестерді қамтиды.
Оқушылардың психологиялық деректерімен жұмыс істеу қолжетімділікке қатысты қатаң шектеулер мен этикалық нормаларды талап етеді.
«Біздің тәсілде деректер балаға бақылау жасау құралы емес, дер кезінде көмек көрсету тетігі ретінде қарастырылады».
Компанияда ақпаратқа қолжетімділік рөлдер бойынша қатаң шектелетінін атап өтті.
«Әр маман тек өзінің жауапкершілік аймағына қатысты деректерді ғана көреді».
Халықаралық нарыққа шығу
Қазақстаннан тыс алғашқы қадамдардың бірі – BETT UK халықаралық көрмесіне қатысу болды.
«Bett – әлемдегі ең ірі білім беру көрмелерінің бірі. Біз үшін бұл тек өнімді таныстыру мүмкіндігі ғана емес, жаһандық сұранысты шынайы тексерудің жолы болды. Bett кезінде Лондон халықаралық EdTech-нарықтың тоғысатын орталығына айналады. Сен бір елге барасың, бірақ іс жүзінде ондаған нарыққа — Еуропа, Ұлыбритания, АҚШ, Канада, Аустралия және басқа елдерге қол жеткізесің. Біз үшін Қазақстанда шешіп жатқан мәселенің елден тыс жерлерде қаншалықты өзекті екенін түсіну маңызды болды. Bett мұны растады: оқушылардың well-being-і, менталдық денсаулығы және балаларды жүйелі қолдау мәселесі бүгінде жаһандық тақырыпқа айналған. Кейбір елдерде бұл сұраныс біздегіге қарағанда әлдеқайда қалыптасқан әрі өткір», – дейді Ақжол Замбаев.
Ұлыбритания компания үшін тек нарық емес, мектептегі әл-ауқат мәселелері бойынша сараптамалық орталық ретінде де қарастырылады.
«Біз бұл бағыттағы ірі зерттеулер туралы алдын ала білдік. Соның ішінде University of Oxford зерттеу тобы жүргізетін OxWell жобасы бар. Бұл сапар бізге тек сырттай бақылап қана қоймай, кәсіби қауымдастықпен байланыс орнатып, ықтимал ынтымақтастық форматтарын талқылауға мүмкіндік берді. Қазір іске қосып жатқан Қазақстандағы оқушылардың әл-ауқатына қатысты зерттеуіміз – дәл осы көрмеге қатысудың басты нәтижесі», – деп түйіндеді ол.
Kapital.kz іскерлік ақпарат орталығының материалдарымен жұмыс істегенде тек 30% мәтінді ғана пайдалану, міндетті түрде көзге гиперсілтеме қою арқылы рұқсат етіледі. Толық материалды пайдалану үшін редакцияның рұқсатын алу қажет.
