Гүл бизнесі табысының құпиясы

19.12.2014 • 15:59 5119

Гүл бизнесі табысының құпиясы

Гүл бизнесі қандай инвестицияларды талап етеді?

FlorAmie жайлы әрбір алматылық естіген шығар және көбісінің осы бір шағын компаниядан ең болмаса, бір гүл шоғына тапсырып беріп үлгергені де анық. Десек те, бұл жобаның қалай іске асқаны және оның негізін салушының неліктен дәл осы гүл бизнесімен айналысуға бел буғаны жайлы білетіндер тым аз. «Капитал.kz» іскерлік апталығы FlorAmie гүл жеткізу компаниясының құрушысы әрі басшысы Әмина Сержановамен әңгімелесіп, гүл бизнесін жүргізудің қыр-сыры мен бастапқы қажетті капитал жайында біліп қайтқан болатын.

Өз бизнесіңіз үшін сіз неліктен дәл осы гүл бизнесін таңдадыңыз?

- Мен мұны түсінікті әрі заңды таңдау дер едім. Гүл бизнесі – әйелдерге ыңғайлы, сондай-ақ, айрықша сезімге әрі жақсы көңіл-күйге бөлеп жүреді. Мен бұл кәсіпке жылдар бойы дайындалып келдім десем де болады, гүл өсіруші болған қандай жақсы деп жиі ойлайтынмын. Енді міне, өз компаниямды ашып, армандаған ісіммен айналысып жүрмін. Дегенмен бастапқыда бәрінің аяқ асты әрі қарапайым болғаны сонша, тіпті оны бизнес деп атаудың өзі қиын еді.

Бір жағынан, гүл ісі декреттік демалыста жүрген мен үшін кезекті бір шаруаның біріне айналды. Бұған дейін тапсырыспен тағамдар пісіріп, біресе риелторлық қызмет көрсетіп, ақша табуға тырысатынмын. Ойымда айналыссам деп жүрген тағы бірнеше іс болған, бірақ ешқайсысы алға жүрмей-ақ қойды – біресе шамам келмеді, біресе көңіліме қонбады. Сөйтіп жүргенімде гүл ісімен айналысып көрсем деген ой сап ете қалды, тіпті аяқ астынан туындаған ой болды десе болады. Дегенмен, басынан бастап айтып берейін. Ойлап қараңызшы, әлдебір мерекеге бара жатырсыз делік. Жол-жөнекей гүл сататын дүкенге кіріп, гүл шоғын таңдайсыз, содан соң «олай емес, бұлай орап беріңізші» деп өтініш білдіресіз. Сатушы сізге: «Олай болмайды, одан да рөмке тәрізді әдемі болып тұрғаны дұрыс» деп өз дегенін істейді. Сіз: «Мына бір лентамен байласа бола ма?» десеңіз, «Жоқ, оныңыз не, ол бұл гүл шоғына сәйкес келмейді» деген мардымси жауап береді.

Сондықтан келесі жолы өзіңе ұнаған лентаны сатып алып, гүл шоғын үндемей-ақ сатып аласыз да, орауышын қоқыс жәшігіне лақтырып, қалауыңызша байлап аласыз. Мұны тұтынушының кішкентай ғана бақытты сәті деуге болар, нәтижесінде, гүл базарындағыдан гөрі анағұрлым әдемі, өзіңе ұнайтын гүл шоғы пайда болады әрі салондардың нәзік талғамынан ұқсамайтын ерекше гүл шоғы сізге арзанға түседі.

Бәлкім, сырт көзге өтірік мүләйімсігендей болып көрінермін, бірақ алғашқыда істі бірден дөңгелетіп әкетемін, коммерциялық арнаға салып аламын деген ой болған жоқ. Білесіз бе, кейде әлдебір жаңа кондитерлік дүкен көріп қалғанда, бірден достарыңмен бөлісіп, әлеуметтік желіде: «Ол мынадай көшеде орналасқан тамаша френч макарунс екен!» деп бөліскің келіп кетеді. Немесе «Твиттерде»: «Кімнің жақсы автоэлектрик танысы бар?» деп сұрап жатататындар бар. Егер сіздің сондай танысыңыз болса – міндетті түрде қолұшын созасыз. Кеңес бересіз. Бұл жолы да солай болды – бірақ енді өзімді жарнамалағым келіп кетті. (Күледі).

Ол кезде мен өз гүл шоқтарым мен олардың үйлесімділігі көпшілікке бірден ұнай кетеді, ермек еткен ісім бизнеске айналады, ал «Твиттердегі» жазылушыларыммен бірге ойлап тапқан компаниямның атауы – бренд болады деп мүлдем күтпеген едім.

Бұл бизнестің қандай ерекшеліктерін атап өтер едіңіз?

- Бұл бизнес жайында мен өзімнің айтарлықтай шағын компаниямның өкілі және осы саланың өкілі ретінде пікір білдіре аламын.

Менің пікірімше, гүл бизнесі – тым сезімтал бизнес. Негізінде, қызмет көрсетілетін кез-келген істе солай ғой: көпшілікпен жұмыс – әрқашан ымыраға келудің жолдарын іздестіру. Өніміңді сату болсын, жеке тасымалдау болсын, киім тазалау немесе үйдің ішкі дизайнын ойластыру болсын, кез-келген сервис тым нәзік келеді, яғни бірінші кезекте абыройыңа тәуелді болады. Бірақ гүл жеткізу, меніңше, тіптен ерекше іс. Белгілі бір мекен-жайға суши жеткізуге болар – өйткені адамдар жеткізушінің түнеріңкі немесе ұйпа-тұйпасы шығып тұрған түріне қарамайды

да, ең бастысы – тағамы дәмді болса, болды. Ал қатулы қабақпен гүл жеткізіп беру – ыңғайсыз ғана емес, мүлдем заңға қайшы әрекет. (Күледі.)

Ал гүл саласына келсек, мені салмақты ойыншы деп атауға келіңкіремейтіндіктен, әлдене деп пікір айту оңай емес. Дегенмен меніңше, бұл істің ерекшелігі – «бірсарындылық», ретке келмегендік және шектеудің көптігі.

Мен Қазақстандағы нарық аумағы жөніндегі деректерді іздеп көрген едім, бірақ дұрыс іздемедім бе, әйтеуір, таба алмадым. Былтырғы жылғы жарияланған деректерден $20 млн деген цифрды көріп қалдым – ол импорт көлемі екен. Нарықтың көлеңкелі тұста қалып қойған көлемін ескерсек, бұл цифрды аз немесе көп деп айту қиын. Салыстырмалы түрде айтсам, Украинаның гүл нарығының көлемі 2012 жылы $150 млн-ды құраған екен, ал бүгінгі күнгі айтулы оқиғаларды ескерсек, әрине, қазір әлдеқайда аз болуы мүмкін.

Гүл бизнесіндегі айырма тым көп. Мысалы, егер гүл өсіретін жылыжайға бара қалсаңыз, гүл бағасының өндірушіден сатып алушыға дейін қаншама мәрте жоғарылап кететінін көріп, таңқаласыз. Әрине, мұны бірнеше жеткізушінің жұмысымен, сондай-ақ, өнімнің едәуір бөлігінің қоқысқа жіберілетін тәуекелшілдікті қажет ететіндігімен түсіндіруге болатын шығар. Алайда сенсеңіз, ешқандай күш жұмсамай-ақ, төменгі деңгейлі сервис көрсетіп-ақ, 100-200% «көбірек пайда тауып қал» деген қарабайыр түсінікті ешкім алып тастаған жоқ. Бір сөзбен айтқанда, сатып ал да, сата бер.

Мен гүл сататын көтерме саудагерлерден дайын гүл шоқтарын сатып алып, оларды үш есеге қымбатқа жеткізетін жігіттерді білемін. Міне, сіздердің оқырмандарыңызға дайын бизнес-идея – «Инстаграмға» салыңыз да, өзге біреудің қолымен жасалған гүл шоқтарын «Әлемдегі ең озық гүл жеткізу ісі» деп жазып, ұялы телефоныңыздың нөмірін көрсетіңіз де, тапсырыс күтіп отыра беріңіз.

Ісіңізді бастау үшін қанша қаражат қажет болды?

- Мен жақында бір интернет-порталдың тілшілеріне сұхбат берген едім, сонда өз бизнесімнің ойымдағы сызбасы сызылған гүл шоқтарынан, ұсақ-түйек бұйымдарды және бірнеше ақ раушан гүлін сатып алудан басталғанын айтып берген болатынмын. Ол материал «Бес мың теңгеге қалай бизнес ашуға болады?» деген атаумен жарық көрді. Сондықтан сол сомадан көбірек деп айта алмаймын. (Күледі.)

Зиянсыздық нүктесіне жету үшін қанша уақыт қажет болды?

- Негізі, зияндылық о бастан-ақ болған жоқ. Компания жұмысының сипаты түрлі қаржы салымдарының жоқтығымен түсіндіріледі: кеңселер, қоймалар мен сауда ғимараттарын жалдауға, қызметкерлерге жалақы төлеуге деген ешқандай қажеттіліктер болған жоқ. Келетін зияны нөлге тең деуге де болады. Шағын көлемді гүл сатып алғанда тек әрбір гүлді мұқият қарап алу керек. Мереке кездерін, әсіресе, 8-ші наурызды есепке алмағанда, бұл істің ауқымы да, онымен қоса, тәуекелі де мүлдем әр түрлі.

Ал былайынша, бәрі айдан анық: күніне қанша тапсырыс берілсе, сол тапсырыс көлемі бойынша ғана гүл сатып алынады. FlorAmie – бұл «екі жарым жұмыскерден» яғни, отбасы мүшелерінен тұратын интернет-дүкен. Сайтқа кеткен шығындар болмашы ғана, оны өз қолымызбен жасағанбыз. Логотипін бір таныс дизайнер әзірлеп берген. Жарнама мен жұмыстың алға басуы – сауаттылық пен коммуникация құралдарын дұрыс пайдалана білуге байланысты, яғни ақшаның емес, техниканың шаруасы.

Гүлдерді қайдан сатып аласыз?

- Гүлдер өз кезегінде өндірушілерден немесе импортшылардан сатып алатын жеткізушілер арқылы алынады – ал өзім қазірше өндірушілермен тікелей байланыста жұмыс істемеймін. Яғни егер сатушыларды екінші топ деп алып қарасақ, онда біз үшінші топ болып саналамыз.

Қазақстанның гүл нарығы кәдімгідей лық толы, тіпті әрбір үйдің маңынан гүл сататын дүкен тауып алуға болады. Осындай нарықта қалайша бәсекеге түсе алып жүрсіз?

- Гүл нарығы гүлдене түсуде, иә, келісемін. Қаладан дәріханадан гөрі, гүл сататын дүкенді табу оңайырақ. Іздеу желісінен салып, басып қалсаңыз, жүздеген интернет-дүкендер шыға келеді, әдемі атаулары бар үлкен салондар ашылып жатыр, сондықтан бәсекенің де тым жоғары екені сезіледі. Базардағы гүл сататын қатарлардағы «Жігітім, бері келші, қарашы! Қыздар, келіншектер, бізге келіңіздер, бізден гүл алсаңдар өкінбейсіңдер!» деген жағымсыз

дауыстардан бастап, гүл сататын дүкендердің бірінің ашылып, екіншісінің жабылып жатуы осыны білдірсе керек. Бірақ FlorAmie-дің өз алушылары, әрине, өз бәсекелестері де бар. Бірақ қанша қарама-қайшы естілгенмен, осы бір лық толы нарықта жұмыс істеу қиын емес, тек көрсететін қызметіңіз жоғары болса, жетіп жатыр. Мен бір айрықша керемет қызмет үлгісі емес, тиісті қызмет жайында айтып тұрмын, түсінесіз бе.

Бұл енді Қазақстанның ерекшелігі десе де болар – біз тиісті нәрсенің бәріне қуанып жатамыз. Такси жүргізушісі баратын жерімізге әдепті бұзбай, үндемей, шылым шекпей апарып тастаса, мәз боламыз. Дені дұрыс деген бір-екі риелторға немесе пәтер жинаушыға кезекке тұрып жатамыз. Бизнес-орталықтардың күзетшілері немесе көлік тұрағының қызметкері амандасса, таңқалып қаламыз. ХҚО-да бір анықтаманы 15 минуттың ішінде алуға болады десе, сене қоймаймыз.

Сондықтан Қазақстанда кез-келген салада бәсекеге қабілетті болу соншалықты қиын емес. Бастысы – жақсы өнім ұсына отырып, жұмысыңды ретке келтірсең және мойныңа тым көп жүк артып алмасаң болды. Әйтпесе бұл да біздің шағын бизнесіміздің бір ерекшелігі ғой – жеңілдік жариялап, купондық сервистен көрініп алып, артынан тапсырыстарға немесе телефон қоңырауларына жауап беруге шамамыз келмей жатады.

Егер гүл бизнесінің сезімталдығын еске түсірер болсақ, бұл іске әйгілі «Ұсақ-түйекте әзәзіл жасырынып жатады» деген сөз жақсы келетін сияқты. Бір жағынан, клиенттен бас тартпау үшін барыңды салғың келеді, ал екінші жағынан, ұятқа қалғанша, бас тартқаның да жөн сияқты. Тек жақсы көңіл-күй ғана емес, жақсы қарым-қатынас та осы істің маңызды құрамы болмақ. Егер бұл бизнесті сіздің де қолға алғыңыз келсе, әрқашан телефон қоңырауларына жауап беретін болыңыз.

Заметили опечатку? Выделите ее мышью и нажмите сочетание клавиш Ctrl+Enter.

FlorAmie Әмина Сержанова

19.12.2014 • 15:59 5119

Поделиться
Новости партнёров
Loading...
  • Kapital.kz – информационное агентство, информирующее о событиях в экономике, бизнесе и финансах в Казахстане и за рубежом. Запрещается использование материалов Центра деловой информации Kapital.kz казахстанскими интернет-СМИ, несмотря на наличие гиперссылки на источник. Данным разрешением обладают исключительно информационные партнеры. Также не допускается перепечатка материалов делового портала Kapital.kz, которые прозвучали в эфире радиостанций, телеканалов, появились на страницах газет или были размещены на интернет-ресурсах, являющихся информационными партнерами Kapital.kz.
    Редакция Kapital.kz не всегда разделяет мнения авторов статей.

  • Яндекс.Метрика
    Система Orphus